സ്വിറ്റ്സർലൻഡിൽ നടന്ന ആദ്യ ചർച്ചകൾക്ക് ശേഷം ഇറാനെതിരായ ഉപരോധങ്ങൾ തിങ്കളാഴ്ച മുതൽ 60 ദിവസത്തേക്ക് അമേരിക്ക ഒഴിവാക്കി. ഇറാൻ കരാറിന്റെ പക്ഷത്ത് ഉറച്ചുനിന്നില്ലെങ്കിൽ “ചെയ്യേണ്ടത് ചെയ്യും” എന്ന് യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.
മൂന്ന് മാസത്തിലേറെ നീണ്ട യുദ്ധത്തിനൊടുവിൽ കഴിഞ്ഞ ആഴ്ച ഒപ്പുവച്ച ഇടക്കാല കരാറിന്റെ ചുവടുപിടിച്ചാണ് ചർച്ചകൾ ആരംഭിച്ചത്. സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെ പർവ്വത റിസോർട്ടായ ബ്യൂർജൻസ്റ്റോക്കിൽ നടന്ന ചർച്ചയിൽ 60 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിരമായ കരാറിലേക്കുള്ള റോഡ്മാപ്പ് അംഗീകരിച്ചതായി മധ്യസ്ഥരായ പാകിസ്ഥാനും ഖത്തറും അറിയിച്ചു.
ഉപരോധ ഇളവ് പ്രകാരം ഓഗസ്റ്റ് 21 വരെ ഇറാന് എണ്ണയും അനുബന്ധ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും വിൽക്കാനും പണം സ്വീകരിക്കാനും അനുമതി ലഭിക്കും. ഈ കരാറിന് കീഴിൽ ഇസ്രായേലും ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ളയും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള സംവിധാനത്തിലും ഇരുപക്ഷം യോജിച്ചു. യുദ്ധകാലത്ത് ഇറാൻ ഉപരോധിച്ചിരുന്ന ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെ വാണിജ്യ കപ്പലുകൾക്ക് സുരക്ഷിതമായ കടന്നുപോകൽ ഉറപ്പാക്കാൻ ആശയവിനിമയ ലൈൻ തുറന്നു. ഒമാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അന്താരാഷ്ട്ര നിയമത്തോടുള്ള പ്രതിബദ്ധത സ്ഥിരീകരിച്ചതോടെ ഹോർമുസ് വഴിയുള്ള ടാങ്കർ ഗതാഗതം തിങ്കളാഴ്ച പുനരാരംഭിച്ചു.
ചർച്ചകളിൽ “നല്ല പുരോഗതി” ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്ന് ജനീവയിലെ ഐക്യരാഷ്ട്ര സഭയിലെ ഇറാൻ അംബാസഡർ അലി ബഹ്റൈനി പറഞ്ഞു. ഉപരോധ നീക്കവും ആണവ പ്രവർത്തനങ്ങളും ചർച്ച ചെയ്യാൻ രണ്ട് വർക്കിംഗ് ഗ്രൂപ്പുകൾ വരും ദിവസങ്ങളിൽ രൂപവൽക്കരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു. എന്നാൽ ആണവ രേഖയിലെ ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുൻപ് ഇടക്കാല കരാറിന്റെ അഞ്ച് ഭാഗങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും നടപ്പിലാക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
എന്നാൽ ഇരുപക്ഷവും പറയുന്നതിൽ വ്യക്തമായ അന്തരം നിലനിൽക്കുന്നു. ആണവ പദ്ധതിയെക്കുറിച്ച് ചർച്ചകൾ ആരംഭിച്ചിട്ടില്ലെന്നും അന്താരാഷ്ട്ര ആണവോർജ്ജ ഏജൻസി (ഐഎഇഎ) പരിശോധകരെ രാജ്യത്തേക്ക് തിരികെ ക്ഷണിക്കാൻ സമ്മതിച്ചിട്ടില്ലെന്നും ഇറാൻ വ്യക്തമാക്കി. ഐഎഇഎ മേധാവി റാഫേൽ ഗ്രോസിയുമായി ഇറാനിയൻ ഉദ്യോഗസ്ഥർ ചൊവ്വാഴ്ച കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയിട്ടില്ലെന്നും ഇറാന്റെ തകർന്ന ആണവ സൗകര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കാൻ യുഎൻ നിരീക്ഷണ സംഘത്തിന് പദ്ധതിയൊന്നുമില്ലെന്നും വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ വക്താവ് എസ്മായിൽ ബഗായ് പറഞ്ഞു.
ചർച്ചകൾ “വിജയകരമായ അന്തിമ കരാറിന് വളരെ നല്ല അടിത്തറ” പാകിയതായി യുഎസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെഡി വാൻസ് വിലയിരുത്തി. ആണവ പരിശോധകരെ അനുവദിക്കാനും മരവിപ്പിച്ച ആസ്തികൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാനും വെടിനിർത്തൽ നടപ്പിലാക്കാനുമുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ഇറാൻ അംഗീകരിച്ചതായി വാൻസ് അവകാശപ്പെട്ടു.
ഇറാനെതിരായ യുഎസ്-ഇസ്രായേൽ ആക്രമണങ്ങളും ലെബനനിലെ ഇസ്രായേലി ആക്രമണങ്ങളും ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകളെ കൊന്നൊടുക്കുകയും ദശലക്ഷക്കണക്കിന് പേരെ നാടുകടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ യുദ്ധം ആഗോള സാമ്പത്തിക വിപണികളെ പ്രകമ്പനം കൊള്ളിക്കുകയും എണ്ണവില കുത്തനെ ഉയർത്തുകയും ചെയ്തു. ഇടക്കാല കരാറിലെത്തിയതിനുശേഷം എണ്ണ വില കുറഞ്ഞുതുടങ്ങി; തിങ്കളാഴ്ച 3% കുറഞ്ഞതിന് ശേഷം ചൊവ്വാഴ്ചയും ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില താഴോട്ട് പോയി.
ഇസ്രായേലും ലെബനനും ചൊവ്വാഴ്ച വാഷിംഗ്ടണിൽ പുതിയ ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കാനിരിക്കുകയാണ്
