സമാധാന ചർച്ചകൾക്കായി അമേരിക്കയും ഇറാനും ഞായറാഴ്ച സ്വിറ്റ്സർലൻഡിൽ കൂടിക്കാഴ്ച നടത്താനൊരുങ്ങിയിരിക്കെ, ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അടച്ചെന്ന ഇറാന്റെ അവകാശവാദത്തെ അമേരിക്കൻ അധികൃതർ ചോദ്യം ചെയ്തു.
ഇറാന്റെ ഉന്നതതല പ്രതിനിധി സംഘം സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെത്തിയതായി ഇറാൻ സർക്കാർ മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. അതേസമയം, യു.എസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാൻസും ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതിനായി വാഷിങ്ടണിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു.
ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നതിനിടെ 60 ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തലിന് അമേരിക്കയും ഇറാനും ധാരണയിലെത്തിയിരുന്നെങ്കിലും, ശനിയാഴ്ച ഇറാന്റെ ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സ് (IRGC) ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അടച്ചതായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. എന്നാൽ വ്യാപാര കപ്പലുകളുടെ ഗതാഗതം തുടരുകയാണെന്ന് യു.എസ് സൈന്യം അറിയിച്ചു.
പാകിസ്ഥാൻ മധ്യസ്ഥത വഹിച്ച് രൂപപ്പെടുത്തിയ ഇടക്കാല കരാറിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് പുതിയ ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നത്. ബുധനാഴ്ച യു.എസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപും ഇറാൻ പ്രസിഡന്റ് മസൂദ് പെസെഷ്കിയാനും കരാറിൽ ഒപ്പുവെച്ചതായി റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നു. ഏകദേശം നാല് മാസമായി തുടരുന്ന യുദ്ധത്തിന് വിരാമമിടുകയാണ് കരാറിന്റെ ലക്ഷ്യം.
ലെബനനിൽ ഇസ്രായേൽ നടത്തിയ നടപടികൾ വെടിനിർത്തൽ പ്രതിബദ്ധതകൾ ലംഘിച്ചുവെന്ന് ആരോപിച്ച IRGC, ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലേക്ക് നീങ്ങുന്ന കപ്പലുകൾക്ക് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. എന്നാൽ ശനിയാഴ്ച 55 വ്യാപാര കപ്പലുകൾ കടലിടുക്ക് കടന്നുപോയതായും 1.7 കോടിയിലധികം ബാരൽ എണ്ണ ആഗോള വിപണിയിലേക്ക് എത്തിച്ചതായും യു.എസ് സെൻട്രൽ കമാൻഡ് അറിയിച്ചു.
വാണിജ്യ ഗതാഗതം തുടരുമെന്ന് യു.എസ് സൈന്യം വ്യക്തമാക്കി. 60 ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തൽ കാലത്തും അതിന് ശേഷവും ഹോർമുസ് കടന്നുപോകുന്നതിനായി ടോൾ ഈടാക്കില്ലെന്ന് ട്രംപ് സാമൂഹ്യമാധ്യമ പോസ്റ്റിൽ പറഞ്ഞു. എന്നാൽ സമാധാന ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെട്ടാൽ യു.എസ് ടോൾ ഏർപ്പെടുത്താനുള്ള സാധ്യതയും അദ്ദേഹം തുറന്നുവെച്ചു.
ഇറാൻ പരമോന്നത നേതാവിന്റെ ഉപദേഷ്ടാവായ മുഹമ്മദ് മൊഖ്ബർ, ഇടക്കാല കരാറിലെ ആദ്യ വ്യവസ്ഥയായ എല്ലാ മേഖലകളിലെയും വെടിനിർത്തൽ അമേരിക്ക പാലിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് ആരോപിച്ചു. കരാർ പ്രായോഗികമാകുന്നതുവരെ പശ്ചിമേഷ്യൻ ഊർജവിതരണം നിലച്ചുതന്നെയായിരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
സ്വിറ്റ്സർലൻഡിലെ ചർച്ചാ സംഘത്തെ മുഖ്യ ചർച്ചാകാരനായ മുഹമ്മദ് ബാഖർ ഖാലിബാഫ് നയിച്ചു. വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അറഖ്ചിയും സുരക്ഷ, കേന്ദ്രബാങ്ക്, എണ്ണ മേഖലകളിലെ ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥരും സംഘത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. യു.എസ് സംഘത്തിൽ ജെ.ഡി. വാൻസിനൊപ്പം സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫ്, ജാരഡ് കുഷ്നർ എന്നിവരും ഉൾപ്പെട്ടു.
ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ വക്താവ് എസ്മയിൽ ബഘായി, മുൻകരാറുകൾ പാലിക്കാത്ത അനുഭവങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഇത്തവണ പ്രതിബദ്ധതകൾ നടപ്പാക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുമെന്ന് വ്യക്തമാക്കി.
അതേസമയം, വെടിനിർത്തൽ നിലനിൽക്കും എന്ന ആത്മവിശ്വാസം പ്രകടിപ്പിച്ച ജെ.ഡി. വാൻസ്, ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അടച്ചുവെന്നതിന് തെളിവുകളൊന്നും കണ്ടിട്ടില്ലെന്നും പറഞ്ഞു. ആണവ വിഷയത്തിലും ലെബനൻ വെടിനിർത്തൽ വിഷയത്തിലും പുരോഗതി പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതായും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
എന്നാൽ ലെബനനിലെ സാഹചര്യം ഇപ്പോഴും അനിശ്ചിതമായി തുടരുകയാണ്. വെടിനിർത്തൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നതിന് മണിക്കൂറുകൾക്കകം ഇസ്രായേൽ ആക്രമണങ്ങളിൽ 20 പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടതായി ലെബനീസ് സിവിൽ ഡിഫൻസ് അറിയിച്ചു. ഹെസ്ബൊല്ലായുടെ ആക്രമണങ്ങൾക്ക് മറുപടിയായാണ് നടപടി എന്നായിരുന്നു ഇസ്രായേലിന്റെ വിശദീകരണം.
ഇറാൻ–അമേരിക്ക ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കാത്ത ഇസ്രായേൽ, കരാറിന്റെ ഭാഗമല്ലെന്നും ലെബനനിലെ തങ്ങളുടെ സൈനിക സാന്നിധ്യം തുടരുമെന്നും അറിയിച്ചു.
