ന്യൂഡല്ഹി: ഇന്ത്യന് റെയില്വേ പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദമായ ഹരിത ഊര്ജ്ജത്തിലേക്ക് ചുവടുവെക്കുന്നു. രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ഹൈഡ്രജന് ട്രെയിന് സര്വീസ് ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദില് നിന്ന് സോണിപത്തിലേക്കുള്ള റൂട്ടില് ഈ മാസം ആരംഭിക്കുകയാണ്. വരാനിരിക്കുന്ന ജൂലൈ 17-ന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി ഈ അത്യാധുനിക ട്രെയിന് ഫ്ലാഗ് ഓഫ് ചെയ്യുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. റെയില്വേയുടെ ഒരു പൈലറ്റ് പ്രോജക്റ്റായി ആരംഭിക്കുന്ന ഈ സര്വീസ്, രാജ്യത്ത് വൈദ്യുതീകരിക്കാത്ത റൂട്ടുകളില് ഡീസല് ട്രെയിനുകള്ക്ക് പകരമായി ഹൈഡ്രജന് ഇന്ധന സെല് സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന്റെ പ്രായോഗിക സാധ്യതകള് പരിശോധിക്കുന്നതിന് വേണ്ടിയുള്ളതാണ്.
ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദ്-സോണിപത് റൂട്ടില് പ്രതിദിനം രണ്ട് റൗണ്ട് ട്രിപ്പുകള് വീതമായിരിക്കും ഈ ട്രെയിന് സര്വീസ് നടത്തുക. ഏകദേശം 89 കിലോമീറ്റര് ദൂരമുള്ള ഈ റൂട്ടില് ഒരു ദിവസം ആകെ 356 കിലോമീറ്ററാണ് ട്രെയിന് സഞ്ചരിക്കുക. ആകെ 682 സീറ്റുകളുള്ള ഈ പുതിയ ട്രെയിനില് ഒരേസമയം 2,600 യാത്രക്കാരെ വരെ ഉള്ക്കൊള്ളാന് സാധിക്കും. പരമാവധി 110 കിലോമീറ്റര് വേഗതയില് സഞ്ചരിക്കാന് തക്കവണ്ണമാണ് ഇത് രൂപകല്പ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. 1,200 കിലോവാട്ട് ശേഷിയുള്ള ഹൈഡ്രജന് ഫ്യുവല് സെല് പ്രൊപ്പല്ഷന് സിസ്റ്റമാണ് ട്രെയിനില് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഹൈഡ്രജനും ഓക്സിജനും തമ്മിലുള്ള രാസപ്രവര്ത്തനത്തിലൂടെ വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിച്ച് മോട്ടോറുകള് പ്രവര്ത്തിപ്പിക്കുന്ന ഈ അത്യാധുനിക സംവിധാനത്തിന്റെ പ്രധാന ഉപോല്പ്പന്നം വെറും ജലബാഷ്പം (Water Vapor) മാത്രമാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇത് പൂര്ണ്ണമായും പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദമാണ്.
ഈ ചരിത്ര പദ്ധതിക്കായി ഇന്ത്യന് റെയില്വേ 111.83 കോടി രൂപയാണ് വകയിരുത്തിയിരിക്കുന്നത്. നിലവിലുള്ള ട്രെയിനിന്റെ രൂപമാറ്റം, ഹൈഡ്രജന് ഉത്പാദനം, സംഭരണം, ഇന്ധനം നിറയ്ക്കാനുള്ള വിപുലമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള് എന്നിവയെല്ലാം ഈ തുകയില് ഉള്പ്പെടുന്നു. ഫോസില് ഇന്ധനങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നത് പരമാവധി കുറയ്ക്കുക, കരിപ്പുക മൂലമുണ്ടാകുന്ന കാര്ബണ് ഉദ്വമനം പൂജ്യമാക്കുക എന്നിവയാണ് ഈ പദ്ധതിയിലൂടെ റെയില്വേ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. വരുംദിവസങ്ങളില് വൈദ്യുതീകരണം ഉടനടി സാധ്യമല്ലാത്ത റെയില്വേ പാതകളില് വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങള് കൊണ്ടുവരാന് ഈ സാങ്കേതികവിദ്യയ്ക്ക് സാധിക്കും.
ഹൈഡ്രജന് അത്യന്തം ജ്വലനശേഷിയുള്ള ഇന്ധനമാണെങ്കിലും, യാത്രക്കാരുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാന് അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരത്തിലുള്ള അത്യാധുനിക മുന്കരുതലുകളാണ് ട്രെയിനില് ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഗ്യാസ് ലീക്ക് ഡിറ്റക്ടറുകള്, ജ്വാല കണ്ടെത്തല് സംവിധാനങ്ങള്, ഉയര്ന്ന മര്ദ്ദത്തെ അതിജീവിക്കാന് ശേഷിയുള്ള പ്രത്യേക ടാങ്കുകള് എന്നിവ ട്രെയിനിന്റെ സുരക്ഷ വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ഹൈഡ്രജന് അന്തരീക്ഷത്തില് വളരെ വേഗത്തില് വ്യാപിച്ചുപോകുന്ന വാതകമായതിനാല് തുറന്ന സ്ഥലങ്ങളില് തീപിടുത്തത്തിനുള്ള സാധ്യതയും വളരെ കുറവാണ്. ജര്മ്മനി, ജപ്പാന്, ചൈന തുടങ്ങിയ വികസിത രാജ്യങ്ങള് ഇതിനകം ഹൈഡ്രജന് ട്രെയിനുകള് വിജയകരമായി പ്രവര്ത്തിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ ഈ പൈലറ്റ് പദ്ധതി വിജയകരമായാല്, വരും വര്ഷങ്ങളില് രാജ്യത്തെ കൂടുതല് പാതകളില് ശുദ്ധമായ പൊതുഗതാഗത സംവിധാനം വ്യാപിപ്പിക്കാന് ഇന്ത്യന് റെയില്വേയ്ക്ക് സാധിക്കും.
